Cách lập lá số Bát Tự: tính Tứ Trụ bằng tay, từng bước một
Lá số Bát Tự (八字) gồm bốn cặp Can Chi: Trụ năm, Trụ tháng, Trụ ngày và Trụ giờ, tổng cộng tám chữ. Mỗi trụ có cách tính riêng và không trụ nào khó: một phép chia, hai bài khẩu quyết ngắn và một lần đếm ngày. Học xong, bạn sẽ biết từng chữ trong lá số từ đâu mà ra.
Xem lá số của bạn được lập từng bước
Nhập ngày sinh dương lịch và giờ sinh. Công cụ làm theo phương pháp trên trang này, trình bày cách tính từng trụ năm, tháng, ngày, giờ, rồi đối chiếu kết quả với công cụ lập lá số của trang. Mọi phép tính chạy ngay trong trình duyệt; không có dữ liệu nào được tải lên.
Dùng ngày sinh dương lịch, ngày đổi lúc 23:00; thời khắc giao tiết được so ở điểm giữa canh giờ của bạn (giống công cụ lập lá số chính của trang).
Bốn bước trong một bảng
| Trụ | Căn cứ | Cách tính | Lỗi thường gặp |
|---|---|---|---|
| Năm | Lập Xuân | (Năm dương lịch − 4), rồi lấy số dư khi chia cho 10 và cho 12 | Đổi năm vào ngày 1 tháng 1 hoặc vào Tết Nguyên Đán |
| Tháng | 24 tiết khí (Lập Xuân, Kinh Trập…) | Nguyệt Chi theo tiết, Thiên Can tháng theo Ngũ Hổ Độn | Dùng tháng dương lịch hoặc tháng âm lịch |
| Ngày | Ngày sinh | Đếm số ngày từ một ngày mốc, lấy số dư khi chia cho 60 | Quên rằng sinh sau 23:00 phải lấy ngày hôm sau |
| Giờ | Canh giờ (hai tiếng) | Địa Chi giờ theo canh giờ, Thiên Can giờ theo Ngũ Thử Độn | Không trừ giờ mùa hè; sinh đúng lúc giao giờ |
Cách kiểm tra: chúng tôi tính các ngày từ năm 1901 đến 2099 theo công thức trên trang này (cứ 29 ngày lấy một ngày, đủ cả mười ba lựa chọn giờ) rồi so từng lá số với công cụ lập lá số của trang: 32,565 lá số, khớp toàn bộ. Tỷ lệ người sinh trước Lập Xuân được tính theo từng năm trong giai đoạn 1960–2005.
Ví dụ đầy đủ: ngày 12 tháng 3 năm 1985, giờ Dậu
Sinh ngày 12 tháng 3 năm 1985 (dương lịch), 17:00–19:00
- ① Trụ năm: năm 1985, Lập Xuân rơi vào 05:11 ngày 4 tháng 2 năm 1985; ngày 12 tháng 3 đã qua Lập Xuân nên dùng năm 1985. (1985 − 4) ÷ 10 dư 1 → Thiên Can thứ 2 là Ất (乙); ÷ 12 dư 1 → Địa Chi thứ 2 là Sửu (丑). Trụ năm: Ất Sửu (乙丑).
- ② Trụ tháng: tiết (節) gần nhất trước lúc sinh là Kinh Trập (驚蟄, 23:16 ngày 5 tháng 3 năm 1985), nên Nguyệt Chi là Mão. Năm Ất dùng Ngũ Hổ Độn, câu "Ất Canh chi tuế Mậu vi đầu" (乙庚之歲戊為頭), nên tháng Dần là Mậu Dần; đếm tiếp 1 bước đến Mão, Trụ tháng là Kỷ Mão (己卯).
- ③ Trụ ngày: ngày 1 tháng 1 năm 2000 là Mậu Ngọ (thứ 55, chỉ số 54). Ngày 12 tháng 3 năm 1985 sớm hơn 5408 ngày: (54 − 5408) chia 60 dư 46, tức thứ 47, nên Trụ ngày là Canh Tuất (庚戌).
- ④ Trụ giờ: ngày Canh dùng Ngũ Thử Độn, câu "Ất Canh Bính tác sơ" (乙庚丙作初), nên giờ Tý là Bính Tý; đếm tiếp 9 bước đến Dậu, Trụ giờ là Ất Dậu (乙酉).
Hai bài khẩu quyết
Ngũ Hổ Độn (五虎遁): từ Thiên Can năm tìm Thiên Can tháng Dần
甲己之年丙作首，乙庚之歲戊為頭，丙辛必定尋庚起，丁壬壬位順行流，更有戊癸何方覓，甲寅之上好追求。
"Hổ" là tháng Dần (寅), tháng đầu tiên của năm trong Bát Tự. Bài khẩu quyết cho biết tháng Dần mang Thiên Can nào trong từng loại năm: năm Giáp hoặc Kỷ, tháng Dần khởi từ Bính; năm Ất hoặc Canh, khởi từ Mậu; Bính hoặc Tân, khởi từ Canh; Đinh hoặc Nhâm, khởi từ Nhâm; Mậu hoặc Quý, khởi từ Giáp.
Ngũ Thử Độn (五鼠遁): từ Thiên Can ngày tìm Thiên Can giờ Tý
甲己還加甲，乙庚丙作初，丙辛從戊起，丁壬庚子居，戊癸何方發，壬子是真途。
"Thử" (chuột) là giờ Tý (子), giờ đầu tiên của ngày trong Bát Tự. Bài khẩu quyết cho biết giờ Tý mang Thiên Can nào trong từng loại ngày: ngày Giáp hoặc Kỷ, giờ Tý khởi từ Giáp; ngày Ất hoặc Canh, khởi từ Bính; Bính hoặc Tân, khởi từ Mậu; Đinh hoặc Nhâm, khởi từ Canh; Mậu hoặc Quý, khởi từ Nhâm.
Khẩu quyết chỉ cho điểm khởi đầu: Ngũ Hổ Độn cho Thiên Can của tháng Dần, Ngũ Thử Độn cho Thiên Can của giờ Tý. Từ đó, mỗi bước dọc theo Địa Chi thì Thiên Can cũng tiến một bước. Bảng tra đầy đủ nằm ở trang Trụ tháng và Trụ giờ.
Bốn lỗi thường gặp nhất
Sinh vào tháng 1 nghĩa là đã sang năm mới.
Năm trong Bát Tự đổi ở Lập Xuân, rơi vào khoảng ngày 3 đến 5 tháng 2. Mỗi năm có khoảng 9.3% ngày sinh rơi vào giữa ngày 1 tháng 1 và Lập Xuân, và đều lấy Trụ năm của năm trước.
Trụ tháng theo tháng âm lịch.
Trụ tháng theo tiết khí, không theo tháng âm lịch. Người sinh mấy ngày đầu tháng Giêng âm lịch vẫn có thể còn ở tháng Sửu.
Sinh lúc 23:30 thì Trụ ngày vẫn là của ngày hôm đó.
Chúng tôi đổi ngày lúc 23:00, nên sinh sau 23:00 lấy Trụ ngày của ngày hôm sau. Có phái đổi ngày lúc nửa đêm; xem giờ Tý sớm và giờ Tý muộn.
Giấy khai sinh ghi giờ nào thì dùng giờ đó.
Nếu bạn sinh trong thời gian áp dụng giờ mùa hè, hãy trừ đi một tiếng trước; cách cẩn thận hơn còn đổi sang giờ mặt trời thực. Xem hiệu chỉnh giờ sinh.
Đọc thêm
Nói thẳng: tính tay là để hiểu, không phải để thay công cụ
Tự tay tính một lần, bạn sẽ biết từng chữ trong lá số từ đâu mà ra, và xem lá số của người khác cũng tự tin hơn. Nhưng lá số thật còn phụ thuộc vào thời khắc giao tiết chính xác, giờ mùa hè (giờ tiết kiệm ánh sáng) và giờ mặt trời thực; sơ ý một chút là lệch cả một trụ. Tính xong, hãy đối chiếu lại một lần bằng công cụ. Nội dung trang này chỉ mang tính tham khảo và giải trí, không phải lời khuyên y tế, đầu tư, pháp lý hay bất kỳ tư vấn chuyên môn nào.
Lập xong lá số? Giờ hãy đọc nó
Bản luận giải chi tiết đưa bốn trụ của bạn qua Nhật Chủ, Thập Thần, vượng nhược và Hỷ Dụng Thần, rồi viết thành 12 phương diện.
Câu hỏi thường gặp về cách lập lá số Bát Tự
Lập lá số Bát Tự như thế nào?
Mỗi trụ có cách tính riêng. Năm: đổi ở Lập Xuân; lấy số dư của (năm − 4). Tháng: Địa Chi theo tiết khí, Thiên Can theo Ngũ Hổ Độn. Ngày: đếm số ngày từ một ngày mốc. Giờ: Địa Chi theo canh giờ, Thiên Can theo Ngũ Thử Độn.
Năm trong Bát Tự bắt đầu khi nào?
Vào Lập Xuân, không phải ngày 1 tháng 1 và cũng không phải Tết Nguyên Đán. Lập Xuân thường rơi vào ngày 3, 4 hoặc 5 tháng 2.
Ngũ Hổ Độn và Ngũ Thử Độn là gì?
Là hai bài khẩu quyết ngắn. Ngũ Hổ Độn cho biết Thiên Can của tháng Dần dựa vào Thiên Can năm; Ngũ Thử Độn cho biết Thiên Can của giờ Tý dựa vào Thiên Can ngày. Từ đó, mỗi bước dọc theo Địa Chi thì Thiên Can tiến một bước.
Tôi tự tính mà không khớp với trang web. Vì sao?
Nguyên nhân thường gặp là Lập Xuân, ranh giới tiết khí, việc đổi ngày ở giờ Tý muộn, hoặc giờ mùa hè. Công cụ trên trang này trình bày từng bước để bạn thấy mình lệch ở đâu.